آیت الله صانعی: وضع مالیات بر مهریه حرام است

سایت آیت الله صانعی: بسمه تعالي محضر مبارک مرجع عاليقدر حضرت آيت الله العظمي صانعي (مدظله العالي) سلام عليکم؛ احتراماً نظر مبارک را در خصوص استفتاء ذيل مرقوم فرماييد. آيا وضع ماليات بر مهريه و صداق زنان به نظر حضرت عالي جايز است يا غير جايز؟

جمعي از مؤمنين و مقلدين معظم له

جواب:

به نظر اینجانب با توجه به وجوه کثیره ای مانند آیاتی از قرآن وسنت و روایات معصومنی و سیره عملیه که صاحب جواهر در کتاب النکاح از کتاب گرانسنگ جواهرش به آنها برای عدم حد در کثرت و زیادی مهر، استدلال فرموده و اینکه حدش در قلت و کثرت حسب روایات عدیده، تنهاو تنها رضایت زوجین است که تقریبا عناوین آن وجوه به دوازده وجه باز می گردد( و گرنه محتوا و تفضیل آنها حدود بیش از بیست آیه و روایت و درایتو تاریخ می باشد.) اگر وضع مالیات به خاطر جلوگیری از قراردادن مهریه زیاد و نحو سلب اختیاری که شرع مقدس برای زوجین مقرر فرموده باشد، غیر جایز است؛ چرا که خلاف قرآن وستا و وجوه کثیره معتبره و خلاف مشهور بین فقها است بلکه بر آن ادعای اجماع هم شده. و معلوم است که جعل مالیات بر آن به این قصد و جهت، مخالفتی روشن با اختیار الهی و اسلامی زوجین دارد و بریا روشن تر شدن عدم جواز وحرمت با چنین قصدی می توان به نظر فقهی حرمت بیعو فروش انگور و عنب به قصد آنکه مشتری از آن شراب و خمر بسازد توجه و عنایت نمود که مناطر حرمت در آنجا در مورد این بحث هم ظاهرا وجود دادرد و جالب توجه آنکه بنابر آنچه که در تاریخ آمده و صاحب جواهر هم به آن عنایت نموده و معترض آن گردیده، بعضی از افراد مقتدر و صاحب نفوذ در اسلام وقتی تصمیم گرفتند جلوی زیادی در مهر را بگیرند و دستور عدم زیاده و مغالات و بالا رفتن در آن را بدهند، زنی از زنان مسلمان با استناد به آیه 20 سوره نساء که می فرماید:"مردی که می خواهد زنش را طلاق بدهد و زن دیگری بگیرد حق پس گرفتن چیزی از مهر آنها_که فوق العاده زیاد و کثیر است و از آن تعبیر به قنطار شده_ را ندارد، پاسخ او را داد و او هم قبول کرد و در مقابل استدلال آن زن به قرآن تسلیم شد و از تصمیم خود منصرف گردید.

اما اگر وضع مالیات خدای ناخواسته بریا بودجه مملکت و تامین هزینه و اداره آن باشد که باید سخت متاثر و متاسف شد و اجازه ندهیم که اقتصاد اسلامی و حکومت جمهوری اسلامی کارش از نظر بودجه با همه منابع و معادن سرشارش و با قیمت بالا و فوق العاده نفت و داشتن انسان های متفکر و نیرهای انسانی مخلص در همه ابعاد و علوم و فنون، به جایی برسد که نیاز به گرفتن مالیات جزئی و ناچیز از مهر و کابین زنان داشته باشد. و عزت اسلام و مسلمانانو جمهوری اسلامی مورد سرزنش و مذمت و تحقیر قرار بگیرد. و قطعا وضع مالیات بر مهریه به خاطر بودجه نبود و نیست و نخواهد بود که حرمتش به خاطر تضییع آبروی جمهوری اسلاکی و جهات ذکر شده، به نظر اینجانب ثابتو محرز است؛ این بود مختصری از بحث فقهی و شرعی مورد سوال و اما بیان بحث های حقوقی جعل نالیات بر مهریه و غیر آن از مباحث اجتماعی و اقتصاید وسیاسی و تاثیرات اجتماعی آن وظیفه ملیو اسلامی علما و دانشمندان و محقیقن اینگونه علوم و فنون می باشد. امید انکه اندیشمندان از مردان و زنان در حد توان، آن مباحث را بیان داشته و دین خود را به جمهوری اسلتامی و اسلامی که دین عقل و عدل و سهلو سمحه است ادا نمایند.

مشهد المقدس- یوسف صانعی اول شعبان المعظم 1429 13 مرداد 1387